Biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğu kontrol etmek için "uyku" tavsiyeleri

- ESOGÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu:- "Uyku zamanlamanızı düzenleyin. Mümkün olduğunca aynı saatte uyumaya ve aynı saatte uyanmaya çalışın"- "Yatarken televizyon izleme, bilgisayar kullanma, internette vakit geçirme, elektronik cihazlarla oyun oynama, cep telefonu kullanma ve müzik dinleme gibi durumlar sosyal jet-lag gelişmesi açısından risk faktörüdür"

SAĞLIK 07.10.2020, 10:55
3
Biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğu kontrol etmek için

ESKİŞEHİR (AA) - Eskişehir Osmangazi Üniversitesi (ESOGÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalında görevli Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu, biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğun neden olduğu "sosyal jet-lag" sürecini doğru yönetmek için tavsiyelerde bulundu.

Uslu, yaptığı yazılı açıklamada, günlük yaşamın güneş saati, biyolojik saat, sosyal saat tarafından kontrol edildiğini bildirdi.

Güneş saatinin, dünyanın kendi ekseni ve güneşin etrafında dönerek oluştuğunu aktaran Uslu, sosyal saatin sosyal yükümlülüklerle meydana geldiğini, biyolojik saatin de 24 saat süresince bedenin tüm biyolojik süreçlerini kontrol ettiğini vurguladı.

Kişinin sosyal saatinin isteklerini ya da gerekliliklerini yerine getirmek için biyolojik saatinin isteklerini yok sayması ya da saymak zorunda kalmasına "sosyal jet-lag" denildiğini aktaran Uslu, şöyle devam etti:

"Yapılan araştırmalara göre sosyal jet-lag kişide bedensel, ruhsal, davranışsal ve bilişsel pek çok soruna yol açıyor. Sosyal jet-lag, metabolik ve kardiyovaskiler sorunların ortaya çıkışında, obezite ve diyabetle ilişkilidir. Depresif semptomlar, özellikle uyku kalitesinde bozulma, anksiyete, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ve şiddetli regl belirtilerine neden olabileceği yapılan araştırmalarda ifade edilmiştir. Kişilerde sigara, alkol ve kafein tüketiminde artışa neden olmaktadır. Bununla birlikte fiziksel aktivitede azalma, fiziksel saldırganlıkta artış ortaya çıkabilecek diğer sorunlardır. Öğrenme ve kavramaya yönelik sorunlar da görülebilmektedir. Hafızayı, mantıksal akıl yürütme becerilerinin ve kişinin akademik performansını olumsuz yönde etkilemektedir."

- "Stres uykunun düşmanıdır"

Uslu, sosyal jet-lagın yaşam kalitesini olumsuz etkilememesi için bazı önlemler alınabileceğini belirterek, şu önerilerde bulundu:

"Uyku zamanlamanızı düzenleyin. Mümkün olduğunca aynı saatte uyumaya ve aynı saatte uyanmaya çalışın. Buna hafta sonları da dahildir. Bedeniniz bu ritme alıştığında çalar saate dahi ihtiyaç duymazsınız. Çünkü biyolojik saat bu görevi üstlenecektir. Uyuduğunuz fiziksel çevreyi düzenleyin. Gürültü ve ışığı minimalize etmeye çalışın. Çünkü melatonin dediğimiz hormon nazlı bir hormondur ve pek çok şeyden olumsuz etkilenir. Yatarken televizyon izleme, bilgisayar kullanma, internette vakit geçirme, elektronik cihazlarla oyun oynama, cep telefonu kullanma ve müzik dinleme gibi durumlar sosyal jet-lag gelişmesi açısından risk faktörüdür. Şartlarınızı olabildiğince uyku için uygun ve stabil hale getirmeye çalışın. Kafein, nikotin ve alkol tüketimini minimalize edin ve kullandığınız zaman dilimlerine dikkat edin. Stres uykunun düşmanıdır. Stresi yönetmek konusunda güçlük yaşıyorsanız destek almaktan çekinmeyin."

Yorumlar (0)
25°
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 04 Aralık 2020
İmsak 03:48
Güneş 05:36
Öğle 13:06
İkindi 17:02
Akşam 20:25
Yatsı 22:05
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Alanyaspor 9 23
2. Galatasaray 10 20
3. Fenerbahçe 10 20
4. Beşiktaş 9 16
5. Kasımpaşa 10 15
6. Gaziantep FK 10 15
7. Karagümrük 10 14
8. Göztepe 9 14
9. Başakşehir 10 14
10. Konyaspor 9 12
11. Rizespor 9 12
12. Malatyaspor 9 12
13. Hatayspor 7 12
14. Trabzonspor 10 12
15. Antalyaspor 10 10
16. Sivasspor 9 9
17. Erzurumspor 9 9
18. Kayserispor 9 8
19. Denizlispor 9 6
20. Gençlerbirliği 9 5
21. Ankaragücü 8 2
Takımlar O P
1. Altınordu 11 23
2. Ankara Keçiörengücü 11 21
3. Samsunspor 11 20
4. Adana Demirspor 10 18
5. İstanbulspor 10 18
6. Tuzlaspor 10 18
7. Altay 10 17
8. Giresunspor 11 17
9. Bursaspor 11 14
10. Balıkesirspor 11 14
11. Akhisar Bld.Spor 11 13
12. Adanaspor 9 12
13. Menemen Belediyespor 10 12
14. Bandırmaspor 11 11
15. Ümraniye 11 10
16. Ankaraspor 11 8
17. Boluspor 10 7
18. Eskişehirspor 11 1
Takımlar O P
1. Tottenham 10 21
2. Liverpool 10 21
3. Chelsea 10 19
4. Leicester City 10 18
5. West Ham 10 17
6. Southampton 10 17
7. Wolverhampton 10 17
8. Everton 10 16
9. M. United 9 16
10. Aston Villa 9 15
11. Man City 9 15
12. Leeds United 10 14
13. Newcastle 10 14
14. Arsenal 10 13
15. Crystal Palace 10 13
16. Brighton 10 10
17. Fulham 10 7
18. West Bromwich 10 6
19. Burnley 9 5
20. Sheffield United 10 1
Takımlar O P
1. Real Sociedad 11 24
2. Atletico Madrid 9 23
3. Villarreal 11 20
4. Real Madrid 10 17
5. Sevilla 9 16
6. Cádiz 11 15
7. Barcelona 9 14
8. Granada 10 14
9. Athletic Bilbao 10 13
10. Elche 9 13
11. Getafe 10 13
12. Eibar 11 13
13. Deportivo Alaves 11 13
14. Valencia 11 12
15. Real Betis 11 12
16. Osasuna 10 11
17. Real Valladolid 11 10
18. Celta de Vigo 11 10
19. Levante 10 8
20. Huesca 11 7