Biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğu kontrol etmek için "uyku" tavsiyeleri

- ESOGÜ Sağlık Bilimleri Fakültesi Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu:- "Uyku zamanlamanızı düzenleyin. Mümkün olduğunca aynı saatte uyumaya ve aynı saatte uyanmaya çalışın"- "Yatarken televizyon izleme, bilgisayar kullanma, internette vakit geçirme, elektronik cihazlarla oyun oynama, cep telefonu kullanma ve müzik dinleme gibi durumlar sosyal jet-lag gelişmesi açısından risk faktörüdür"

SAĞLIK 07.10.2020, 10:55
3
Biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğu kontrol etmek için

ESKİŞEHİR (AA) - Eskişehir Osmangazi Üniversitesi (ESOGÜ) Sağlık Bilimleri Fakültesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalında görevli Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu, biyolojik saat ile sosyal saat arasındaki uyumsuzluğun neden olduğu "sosyal jet-lag" sürecini doğru yönetmek için tavsiyelerde bulundu.

Uslu, yaptığı yazılı açıklamada, günlük yaşamın güneş saati, biyolojik saat, sosyal saat tarafından kontrol edildiğini bildirdi.

Güneş saatinin, dünyanın kendi ekseni ve güneşin etrafında dönerek oluştuğunu aktaran Uslu, sosyal saatin sosyal yükümlülüklerle meydana geldiğini, biyolojik saatin de 24 saat süresince bedenin tüm biyolojik süreçlerini kontrol ettiğini vurguladı.

Kişinin sosyal saatinin isteklerini ya da gerekliliklerini yerine getirmek için biyolojik saatinin isteklerini yok sayması ya da saymak zorunda kalmasına "sosyal jet-lag" denildiğini aktaran Uslu, şöyle devam etti:

"Yapılan araştırmalara göre sosyal jet-lag kişide bedensel, ruhsal, davranışsal ve bilişsel pek çok soruna yol açıyor. Sosyal jet-lag, metabolik ve kardiyovaskiler sorunların ortaya çıkışında, obezite ve diyabetle ilişkilidir. Depresif semptomlar, özellikle uyku kalitesinde bozulma, anksiyete, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ve şiddetli regl belirtilerine neden olabileceği yapılan araştırmalarda ifade edilmiştir. Kişilerde sigara, alkol ve kafein tüketiminde artışa neden olmaktadır. Bununla birlikte fiziksel aktivitede azalma, fiziksel saldırganlıkta artış ortaya çıkabilecek diğer sorunlardır. Öğrenme ve kavramaya yönelik sorunlar da görülebilmektedir. Hafızayı, mantıksal akıl yürütme becerilerinin ve kişinin akademik performansını olumsuz yönde etkilemektedir."

- "Stres uykunun düşmanıdır"

Uslu, sosyal jet-lagın yaşam kalitesini olumsuz etkilememesi için bazı önlemler alınabileceğini belirterek, şu önerilerde bulundu:

"Uyku zamanlamanızı düzenleyin. Mümkün olduğunca aynı saatte uyumaya ve aynı saatte uyanmaya çalışın. Buna hafta sonları da dahildir. Bedeniniz bu ritme alıştığında çalar saate dahi ihtiyaç duymazsınız. Çünkü biyolojik saat bu görevi üstlenecektir. Uyuduğunuz fiziksel çevreyi düzenleyin. Gürültü ve ışığı minimalize etmeye çalışın. Çünkü melatonin dediğimiz hormon nazlı bir hormondur ve pek çok şeyden olumsuz etkilenir. Yatarken televizyon izleme, bilgisayar kullanma, internette vakit geçirme, elektronik cihazlarla oyun oynama, cep telefonu kullanma ve müzik dinleme gibi durumlar sosyal jet-lag gelişmesi açısından risk faktörüdür. Şartlarınızı olabildiğince uyku için uygun ve stabil hale getirmeye çalışın. Kafein, nikotin ve alkol tüketimini minimalize edin ve kullandığınız zaman dilimlerine dikkat edin. Stres uykunun düşmanıdır. Stresi yönetmek konusunda güçlük yaşıyorsanız destek almaktan çekinmeyin."

Yorumlar (0)
25°
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 12 Nisan 2021
İmsak 03:48
Güneş 05:36
Öğle 13:06
İkindi 17:02
Akşam 20:25
Yatsı 22:05
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 32 63
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Gaziantep FK 31 50
6. Alanyaspor 32 49
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 31 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 29 60
2. Samsunspor 29 57
3. Adana Demirspor 29 55
4. Altay 29 53
5. Altınordu 29 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 29 49
8. Ümraniye 29 41
9. Tuzlaspor 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 29 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 29 47
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 30 36
15. Burnley 31 33
16. Brighton 30 32
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 30 21
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 29 58
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 29 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23